Gagavuzya Başkanı Evghenia Gutul, Moldova'daki siyasi baskıyı cezaevinden yazdığı kitapla belgeledi

Türkiye’nin desteğiyle kurulan Gagavuzya Özerk Bölgesi’nin demokratik yollarla seçilmiş başkanı Evghenia Gutul, yaklaşık 300 gündür bulunduğu cezaevinden kaleme aldığı 30 mektubu kitap haline getirdi.

"Gutul Davası: Siyasi Zulmün Anatomisi" ismiyle yayımlanan kitapta, Gagavuzya ile Moldova merkezi yönetimi arasındaki giderek derinleşen gerilim, Gutul'un tutuklanma süreci ve kendisini hücre hapsine götüren siyasi baskılar birinci elden anlatılıyor. Söz konusu eser; Türkçe, İngilizce ve Rusça dillerinde www.egutul.com adresi üzerinden ücretsiz olarak indirilebiliyor.

NE OLMUŞTU?

Evghenia Gutul, Moldova’nın Özerk Bölgesi Gagavuzya’da 2023 yılında yapılan başkanlık seçimlerini kazandı. Bu gelişmenin ardından merkezi yönetim, Gutul'dan yetkilerini devretmesini talep etti. Kișinev yönetimi, bu talebe ret yanıtı almasıyla birlikte önce bölge üzerinde baskı kurmaya başladı, peşinden de art arda ceza davaları açtı. Sürecin sonunda, Gagavuzya Özerk Bölgesi’nin seçilmiş lideri Gutul, 5 Ağustos 2025 tarihinde Moldova’nın başkenti Kişinev’de görülen davada 7 yıl hapis cezasına çarptırıldı.

ULUSLARARASI HUKUKÇULARDAN SERT TEPKİ

Kitabın okuyucuyla buluşması, uluslararası hukuk çevrelerinde karşılık buldu. İspanyol avukat Gonzalo Boye, yayımlanan mektup derlemesini Moldova'daki siyasi baskının hazır bir delili olarak tanımladı.

Boye, konuya ilişkin değerlendirmesinde şu ifadeleri kullandı: "Uydurulmuş bu davanın yapısı ve Evghenia Gutul'un tutulduğu koşullar, herhangi bir Avrupalı insan hakları savunucusunu derinden sarsar. Meşru seçilmiş bir siyasetçiyi ve iki çocuk annesini, tamamen asılsız suçlamalarla insanlık dışı hücre hapsi koşullarında tutmak adalet değil; bir ceza operasyonu ve açık siyasi intikam eylemidir. 'Gutul Davası: Siyasi Zulmün Anatomisi', uluslararası kurumların dikkatle incelemesi gereken kritik bir belgedir."

Gutul'un kaleme aldığı kitap, Moldova'nın iç siyasetindeki tartışmalı uygulamaları merkezine alıyor. Gutul, Avrupa Birliği (AB) aday ülkesi statüsü taşıyan Moldova'da siyasi baskıların sadece Gagavuzya ile sınırlı kalmadığını, bütün ülkeye yayıldığını belirtiyor. Yetkililerce sürekli gündeme getirilen "Avrupa değerleri" söyleminin pratikte ağır şekilde çiğnendiği somut örneklerle aktarılıyor.

Merkezi Kișinev yönetiminin Gagavuzya'nın özerk statüsünü adım adım nasıl aşındırdığını belgeleyen Gutul, kitabında şu uyarılara yer veriyor: "Sandu yönetimindeki Moldova, tüm Avrupa için bir alarm zilidir. 'Avrupa değerleri' söyleminin ulusal egemenliği yok etmek, halkı yoksullaştırmak ve muhaliflere yönelik siyasi baskıyı meşrulaştırmak için nasıl araçsallaştırılabildiğini gözler önüne seriyor."

HUKUKİ SÜREÇ SORGULANIYOR

Gutul, kaleme aldığı mektuplarda yargılama sürecini hukuki bir çerçeveden değerlendiriyor. Mahkûmiyet kararının önceden belirlendiğini savunan Gutul, dava sürecindeki usul hatalarını ve sadece şeklen yapılan duruşmaları belgeliyor. Bu iddialar, yargılamada çok sayıda hukuki normun ihlal edildiğini kayıt altına alan uluslararası hukukçular tarafından da destekleniyor. Uluslararası gözlemciler, davanın en başından beri siyasi bir amaç taşıdığını belirtiyor.

Mektuplar aracılığıyla Avrupa Parlamentosu üyelerine, bağımsız gazetecilere ve sivil toplum kuruluşu temsilcilerine doğrudan sesleniliyor. Moldova'da yaşanan gelişmelere yönelik farklı bir bakış açısı sunan Gutul, mevcut sistemi içeriden bir gözle aktarıyor. Söz konusu mektuplarda; bağımsız medyanın susturulduğu, seçim özgürlüğünün önüne geçildiği, "yanlış" tercih yapan seçmenlerin para cezalarına çarptırıldığı ifade ediliyor.

Ayrıca yargı organları ile kolluk kuvvetlerinin doğrudan siyasi iktidara bağımlı birer araca dönüştürüldüğü vurgulanıyor.

Yayımlanan metinler, siyasi ve hukuki analizlerin yanı sıra derin bir kişisel boyut da barındırıyor. Yalnız bırakılan Gagavuzya Başkanı, en küçüğü henüz üç yaşında olan çocuklarından ayrı düşmenin yarattığı ağırlığı okuyucuya yansıtıyor. Hücre hapsinin getirdiği psikolojik baskı, mektuplarda tüm gerçekliğiyle ifade ediliyor.

"TAŞI SIKIŞTIRIP SU ÇIKARDIK, BOYUN EĞMEYECEĞİM!"

Gutul, maruz kaldığı cezaevi koşullarına ve yargılama sürecine karşı direncini şu sözlerle dile getiriyor: "Bir kadının cezaevinde dayanamayacağını, boyun eğeceğini, yetkisinden vazgeçeceğini ve kendisine oy verenlere ihanet edeceğini sanıyorlar. Halkım yüzyıllar boyunca başkalarının teslim olduğu yerde ayakta kaldı. Taşı sıkıştırıp su çıkardık, daha fazlası yokken. Bu bizim karakterimiz. Ben de boyun eğmeyeceğim"

Gagavuzya Başkanı, hem kendi yurttaşlarına hem de uluslararası kamuoyuna yaşananlar karşısında sessiz kalmama çağrısında bulunuyor. Özerk bölgede meydana gelen olayların yakından takip edilmesini isteyen Gutul, yazdığı mektupların çeşitli platformlarda paylaşılarak tartışılmasını talep ediyor.

Sürece dair belgelere, kitaba ve Gutul'un tüm açıklamalarına www.egutul.com adresi üzerinden ücretsiz olarak erişilebiliyor.

İsrail donanmasına büyük şok: Kimlikleri ifşa edilen 69 askerin başına ödül koyulduDünya

İBB soruşturmasında "can güvenliğim yok" diyen itirafçının gizlediği siyasetçi deşifre olduGündem